Soạn bài Hệ thống hóa kiến thức đã học SGK Ngữ văn 12 tập 1 Kết nối tri thức

Trả lời Câu hỏi 1 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Lập bảng tổng hợp về những loại văn học đã được học trong SGK Ngữ văn 12, tập 1. Kể tên các tác phẩm cụ thể thuộc từng loại, thể loại đó

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Thể loại

Tác phẩm

Tiểu thuyết

Xuân Tóc Đỏ cứu quốc

Nỗi buồn chiến tranh

Trên xuồng cứu nạn

Thơ

Cảm hoài

Tây Tiến

Đàn ghi-ta của Lor-ca

Chính luận

Nhìn về vốn văn hóa dân tộc

Năng lực sáng tạo

Mấy ý nghĩ về thơ

Cảm hứng và sáng tạo

Truyện

Hải khẩu linh từ

Muối của rừng

Kịch

Nhân vật quan trọng

Giấu của

Cẩn thận hão

Trả lời Câu hỏi 2 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Nêu khái quát những kiến thức mới về loại văn bản, thể loại văn học được trình bày ở phần Tri thức Ngữ văn của từng bài học.

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Tên

Khái niệm

Đặc điểm/Phân loại

Tác phẩm tiêu biểu

Tiểu thuyết

Tiểu thuyết là loại hình tự sự có dung lượng lớn, phản ánh đời sống xã hội một cách rộng lớn, sâu sắc, thông qua hệ thống nhân vật và tình huống phức tạp.

Dung lượng lớn, nhiều nhân vật, nhiều tình tiết.

Phản ánh đời sống xã hội một cách rộng lớn, sâu sắc.

Có khả năng miêu tả nội tâm nhân vật phức tạp.

"Xuân tóc đỏ cứu quốc" (Vũ Trọng Phụng)

Thơ

Thơ là loại hình nghệ thuật ngôn ngữ, sử dụng các biện pháp tu từ, nhịp điệu, âm thanh để biểu hiện cảm xúc, tư tưởng của con người.

Thơ lục bát

Thơ thất ngôn bát cú

Thơ tự do

"Tây Tiến" (Quang Dũng)

Chính luận

Chính luận là loại văn bản nghị luận nhằm thuyết phục người đọc, người nghe về một vấn đề thuộc lĩnh vực chính trị, xã hội.

Dùng lí lẽ, dẫn chứng để thuyết phục người đọc.

Có lập luận chặt chẽ, logic.

Ngôn ngữ rõ ràng, dễ hiểu.

"Mấy ý nghĩ về thơ" (Hoài Thanh)

Truyện

Truyện là loại hình tự sự có dung lượng vừa phải, phản ánh một khía cạnh của đời sống xã hội.

Truyện ngắn

Truyện trung bình

Truyện dài

"Muối của rừng" (Nguyễn Huy Thiệp)

Kịch

Kịch là loại hình nghệ thuật sân khấu, sử dụng ngôn ngữ, hành động, âm nhạc để thể hiện nội dung.

Kịch nói

Kịch thơ

Kịch múa

"Nhân vật quan trọng" (Gogol)

 - Kiến thức mới:

+ Phân tích tác phẩm theo đặc trưng thể loại: Xác định đặc trưng thể loại của tác phẩm; Phân tích tác phẩm theo những đặc trưng đó.

+ Phân tích tác phẩm theo chủ đề, tư tưởng: Xác định chủ đề, tư tưởng của tác phẩm; Phân tích cách thể hiện chủ đề, tư tưởng.

+ Phân tích tác phẩm theo ngôn ngữ, nghệ thuật: Phân tích các biện pháp tu từ, giọng điệu, ngôn ngữ,...; Phân tích cách xây dựng nhân vật, tình huống,...

Trả lời Câu hỏi 3 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Lập bảng đối sánh phong cách cổ điển, phong cách hiện thực  và phong cách lãng mạn trong sáng tác văn học. Nêu tên một số tác phẩm cụ thể thuộc từng phong cách đó

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Bảng đối sánh phong cách cổ điển, phong cách hiện thực và phong cách lãng mạn trong sáng tác văn học:

Trả lời Câu hỏi 4 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Nêu các nội dung thực hành tiếng Việt đã thực hiện trong học kì I và làm rõ tác dụng của các nội dung thực hành ấy đối với việc đọc hiểu văn bản ở từng bài học.

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Các nội dung Thực hành tiếng Việt:

- Biện pháp tu từ nói mỉa, nghịch ngữ, đặc điểm và tác dụng

- Tác dụng của một số biện pháp tu từ trong thơ

- Lỗi logic, lỗi câu mơ hồ và cách sửa

- Sử dụng điển cố trong tác phẩm văn học.

Tác dụng các nội dung thực hành ấy đối với việc đọc hiểu văn bản ở từng bài học.

- Qua việc nắm được lí thuyết về nói mỉa và nghịch ngữ, độc giả có thể hiểu vì sao tiểu thuyết "Số đỏ" của Vũ Trọng Phụng được xem là một tiểu thuyết "có thể làm vinh dự cho mọi nền văn học" (ý kiến đánh giá của nhà văn Nguyễn Khải)

- Nội dung phân tích, đánh giá nghệ thuật sử dụng điển cố trong tác phẩm văn học cũng hỗ trợ rất đắc lực cho việc tìm hiểu truyện truyền kì Hải khẩu linh từ của Đoàn Thị Điểm - một tác phẩm dùng rất nhiều điển cố theo thi pháp của văn học viết Việt Nam thời trung đại

Trả lời Câu hỏi 5 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Xác định những yêu cầu chung và yêu cầu riêng của các kiểu bài viết được thực hiện ở Bài 1, Bài 2, và Bài 4 bằng một sơ đồ phù hợp.

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Yêu cầu

Bài 1

Bài 2

Bài 4

Chung

- Đều đảm bảo bố cục rõ ràng

- Đưa ra những dẫn chứng cụ thể

Riêng

Bảng tổng hợp cần có đầy đủ các thông tin:

- Loại văn học

- Thể loại

- Tác phẩm cụ thể

- Tác giả

- Bảng cần được trình bày khoa học, rõ ràng, dễ nhìn.

- Cần nắm rõ các khái niệm về loại văn bản, thể loại văn học.

- Phân tích những đặc trưng cơ bản của từng loại văn bản, thể loại văn học.

- Làm rõ những kiến thức mới được học trong phần Tri thức Ngữ văn.

- Sử dụng ngôn ngữ chính xác, khoa học.

- Liệt kê các nội dung thực hành tiếng Việt đã thực hiện.

- Phân tích tác dụng của từng nội dung thực hành đối với việc đọc hiểu văn bản.

- Sử dụng dẫn chứng cụ thể để minh họa.

- Lập luận chặt chẽ, logic.

- Cần đọc kỹ hướng dẫn đề bài để nắm rõ yêu cầu cụ thể của từng bài viết.

Trả lời Câu hỏi 6 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Chỉ ra những yêu cầu mới của việc viết một báo cáo nghiên cứu ở lớp 10 và lớp 11

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Yêu cầu mới:

- Nêu rõ đề tài và lí do chọn đề tài

- Tìm mục tiêu và phạm vi nghiên cứu

- Tìm các phương pháp nghiên cứu

- Thu thập thông tin, số liệu

-...

Trả lời Câu hỏi 7 trang 158 SGK Văn 12 Kết nối tri thức

Nêu những nội dung của hoạt động nói và nghe được thực hiện trong học kì I

Phương pháp giải:

Vận dụng tri thức Ngữ văn đã được học.

Lời giải chi tiết:

Trình bày kết quả so sánh, đánh giá hai tác phẩm truyện 

Trình bày kết quả so sánh, đánh giá hai tác phẩm thơ

Thuyết trình về một vấn đề liên quan đến tuổi trẻ. 

Trình bày báo cáo kết quả nghiên cứu về một vấn đề tự nhiên hoặc xã hội