hồi giáo trong thế giới hiện đại

Hồi Giáo Trong Thế Giới Hiện Đại

Lời Nói Đầu

Được Thiên sứ Muhammad sáng lập tại bán đảo Ả Rập vào đầu thế kỷ VII, Hồi giáo (Islam) sau hơn 14 thế kỷ đã phát triển trở thành một trong những tôn giáo có tầm ảnh hưởng sâu rộng và số lượng tín đồ đông đảo nhất trong lịch sử nhân loại. Trong bối cảnh hiện nay, Hồi giáo cùng thế giới Hồi giáo luôn là tâm điểm trong các cuộc thảo luận về chính trị và xã hội toàn cầu.

Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn nhiều người cảm thấy băn khoăn trước những câu hỏi như: Hồi giáo thực chất là gì? Điều gì khiến tôn giáo này thu hút một lượng lớn người tin theo? Vì sao cộng đồng quốc tế lại dành sự quan tâm đặc biệt đến Hồi giáo như vậy? Việc tìm kiếm câu trả lời chính xác không hề đơn giản. Đối với nhiều người, Hồi giáo thường chỉ hiện lên thông qua những hình ảnh về lễ tục, những tấm khăn đội đầu, y phục trùm kín của phụ nữ, hoặc gắn liền với các nhóm cực đoan như Al Qaeda, Taliban và IS qua những vụ khủng bố khốc liệt. Bên cạnh đó, họ cũng chỉ biết đến Hồi giáo qua thông tin về vấn đề di dân hay tốc độ tăng trưởng nhanh chóng của tôn giáo này trên các phương tiện truyền thông. Ngay cả tại Mỹ, một học giả đã nhận định rằng nhiều khía cạnh về người Hồi giáo vẫn chưa được biết đến rộng rãi, và đa số người dân Mỹ - vốn sống trong một quốc gia có tỉ lệ dân số Hồi giáo tương đối thấp - thừa nhận họ hiểu biết rất ít hoặc gần như không biết gì về tôn giáo này.

Vậy, Hồi giáo thực sự là gì? Theo chia sẻ của một tín đồ Hồi giáo (Muslim), đây không đơn thuần là một học thuyết tôn giáo mà còn là một phương châm sống. Hồi giáo không tách rời giữa giáo lý và thực tiễn đời sống, giữa tư tưởng và hành động, hay giữa lời nói và việc làm. Tôn giáo này đòi hỏi sự tận tâm tuyệt đối từ mỗi cá nhân, đóng vai trò như một học thuyết về cách sống. Ngoài ra, khi đề cập đến Hồi giáo, chúng ta cũng cần cân nhắc về hệ phái và khu vực. Mặc dù có điểm chung trong đức tin là chỉ tin vào một vị Thượng đế duy nhất là Allah và công nhận Muhammad là Thiên sứ của Ngài, nhưng Hồi giáo lại chia thành nhiều hệ phái khác nhau. Trong đó, nổi bật nhất là hai dòng Sunni và Shiah với những quan điểm riêng biệt về thần học cũng như lối sống.

Cuốn sách “Hồi giáo trong thế giới hiện đại” ra đời với hy vọng sẽ giải đáp những thắc mắc nêu trên. Dù trọng tâm là Hồi giáo trong thế giới đương đại, tác giả vẫn dành một phần thời lượng để trình bày chi tiết về lịch sử và văn hóa của tôn giáo này. Nội dung cuốn sách được cấu trúc thành ba phần chính:

Phần một: Cung cấp cái nhìn khái quát về Hồi giáo. Trong đó, Chương 1 tập trung vào quá trình hình thành, phát triển của Hồi giáo trên toàn cầu và tại khu vực Đông Nam Á, cùng các hệ phái chính. Chương 2 giới thiệu chi tiết về kinh sách, giáo lý, giáo luật, nghi lễ và bộ máy tổ chức của Hồi giáo. Chương 3 phác họa những nét đặc trưng trong văn hóa Hồi giáo.

Phần hai: Chương 1 phân tích Hồi giáo trong bối cảnh hiện đại, bao gồm các khuynh hướng phát triển và các trào lưu tư tưởng Hồi giáo đương đại. Chương 2 đi sâu vào các phong trào, tổ chức chính trị - tôn giáo, các tổ chức chính trị - quân sự Hồi giáo, cũng như những xung đột về tôn giáo và dân tộc liên quan đến Hồi giáo trên thế giới và vai trò của tôn giáo này trong đời sống chính trị tại một số quốc gia.

Phần ba: Tập trung vào Hồi giáo tại Việt Nam, giới thiệu quá trình du nhập, sự phát triển, những đặc điểm riêng biệt và một số vấn đề thực tiễn liên quan đến Hồi giáo tại Việt Nam hiện nay.

Tác phẩm là thành quả sau nhiều năm nghiên cứu và giảng dạy của tác giả dành cho đối tượng cử nhân, thạc sĩ và nghiên cứu sinh chuyên ngành tôn giáo học tại Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam và Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Trong quá trình biên soạn, dù đã rất nỗ lực nhưng khó tránh khỏi những thiếu sót, tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp từ bạn đọc. Trân trọng giới thiệu cuốn sách đến quý độc giả.

Hà Nội, tháng 9 năm 2023