Đối với các sĩ tử cuối cấp, việc tiếp cận với các đề thi tham khảo chính thức từ Bộ Giáo dục và Đào tạo là "chìa khóa" quan trọng để nắm bắt cấu trúc, định hướng ra đề và rèn luyện kỹ năng làm bài. Tài liệu Đề thi Tham khảo Ngữ Văn 12 - Kỳ thi THPT Quốc gia 2020 không chỉ là một bài kiểm tra thông thường, mà còn là một lộ trình ôn tập chuẩn mực, giúp học sinh làm quen với áp lực thời gian và cách phân bổ điểm số tối ưu cho bài thi chính thức.
Cấu trúc & Nội dung trọng tâm
Đề thi được thiết kế bài bản với thời gian làm bài 120 phút, chia làm hai phần rõ rệt, bao quát toàn bộ các kỹ năng đọc hiểu và viết:
- Phần I: Đọc hiểu (3.0 điểm):
- Ngữ liệu: Đoạn trích từ cuốn "Đánh thức con người phi thường trong bạn" của Anthony Robbins. Đây là một văn bản nghị luận hiện đại, mang tính truyền cảm hứng cao.
- Ma trận câu hỏi: Đi từ mức độ Nhận biết (phương thức biểu đạt) $\rightarrow$ Thông hiểu (thái độ của anh hùng trước nghịch cảnh) $\rightarrow$ Vận dụng (phân tích quan niệm về sự hoàn hảo và sự cống hiến).
- Phần II: Làm văn (7.0 điểm):
- Câu 1 (2.0 điểm) - Nghị luận xã hội: Yêu cầu viết đoạn văn khoảng 200 chữ về "những hành động nhỏ làm nên người anh hùng giữa đời thường". Đây là dạng bài kết nối trực tiếp từ phần Đọc hiểu, đòi hỏi học sinh khả năng liên hệ thực tế và tư duy phản biện.
- Câu 2 (5.0 điểm) - Nghị luận văn học: Phân tích nhân vật Mị trong đêm mùa xuân ở Hồng Ngài (trích Vợ chồng A Phủ - Tô Hoài). Đây là trọng tâm kiến thức văn học lớp 12, tập trung vào sự trỗi dậy của sức sống tiềm tàng và khát vọng tự do.
Điểm nổi bật của tài liệu
Điều khiến tài liệu này trở nên giá trị đối với cả giáo viên và học sinh chính là phần gợi ý đáp án chi tiết đi kèm:
- Hướng dẫn chấm chi tiết: Không chỉ đưa ra đáp án ngắn gọn, tài liệu cung cấp hệ thống luận điểm, các thao tác lập luận (giải thích, bàn luận, dẫn chứng) cho bài nghị luận xã hội.
- Phân tích sâu sắc: Ở bài nghị luận văn học, đáp án đã vạch rõ lộ trình phân tích từ ngoại cảnh (tiếng sáo, mùa xuân) đến diễn biến tâm lý phức tạp của nhân vật Mị, giúp học sinh biết cách triển khai bài viết mạch lạc.
- Tính ứng dụng cao: Đề thi bám sát đặc trưng thể loại và yêu cầu cần đạt của chương trình Ngữ văn 12, giúp học sinh rèn luyện tư duy logic và cách diễn đạt trau chuốt.
- Kết nối thực tiễn: Phần gợi ý dẫn chứng về các "hiệp sĩ đường phố" hay các y bác sĩ trong đại dịch Covid-19 cho thấy sự cập nhật, khuyến khích học sinh quan sát đời sống xung quanh.
Hướng dẫn ôn tập & Lời khuyên học tập
Để khai thác tối đa giá trị của bộ đề thi tham khảo này, học sinh và giáo viên có thể áp dụng phương pháp sau:
Đối với học sinh:
- Luyện tập bấm giờ: Hãy làm bài trong đúng 120 phút để rèn luyện tâm lý và khả năng quản lý thời gian.
- Đối chiếu và tự sửa lỗi: Sau khi làm xong, hãy dùng phần Gợi ý đáp án để tự chấm điểm. Chú ý những phần mình bỏ sót hoặc lập luận chưa chặt chẽ.
- Xây dựng "kho" dẫn chứng: Từ câu hỏi nghị luận xã hội, hãy tập thói quen sưu tầm những câu chuyện đời thực về những "anh hùng thầm lặng" để làm phong phú bài viết.
Đối với giáo viên:
- Sử dụng tài liệu này làm khung ma trận để xây dựng các đề kiểm tra định kỳ hoặc đề ôn thi thử cho học sinh.
- Nhấn mạnh vào kỹ năng đọc - hiểu và cách triển khai đoạn văn 200 chữ để học sinh không bị lạc đề hoặc viết quá dài.
Hy vọng tài liệu này sẽ là người bạn đồng hành tin cậy, giúp các em học sinh lớp 12 tự tin chinh phục kỳ thi THPT Quốc gia với kết quả cao nhất!
