Đối với các sĩ tử lớp 12, việc tiếp cận với các bộ đề thi thử từ những ngôi trường chuyên danh tiếng là cách hiệu quả nhất để rèn luyện tư duy và làm quen với áp lực phòng thi. Tài liệu Đề thi thử Tốt nghiệp lần I năm 2020 - 2021 môn Ngữ văn 12 của Trường THPT Chuyên Bắc Ninh là một nguồn học liệu chất lượng cao, giúp học sinh tự đánh giá năng lực và chuẩn bị tâm thế vững vàng cho kỳ thi chính thức.
Bộ tài liệu này không chỉ cung cấp đề bài mà còn đi kèm lời giải chi tiết, định hướng phương pháp làm bài cụ thể, biến nó thành một "cuốn cẩm nang" ôn luyện thực thụ cho cả học sinh và giáo viên trong quá trình bồi dưỡng học sinh giỏi hoặc ôn thi tốt nghiệp.
Cấu trúc & Nội dung trọng tâm
Đề thi được xây dựng theo cấu trúc chuẩn của Bộ Giáo dục và Đào tạo với thời gian làm bài 120 phút, chia làm hai phần chính:
- Phần I: Đọc hiểu (3,0 điểm):
- Ngữ liệu: Sử dụng đoạn trích từ tác phẩm "Vị tu sĩ bán chiếc Ferrari", một văn bản giàu tính triết lý về giá trị của thời gian.
- Dạng câu hỏi: Tập trung vào 4 mức độ: Nhận biết, Thông hiểu, Vận dụng. Học sinh phải trả lời các câu hỏi về nội dung, phân tích tác dụng của phép tu từ (so sánh) và đưa ra quan điểm cá nhân về việc làm chủ thời gian.
- Phần II: Làm văn (7,0 điểm):
- Nghị luận xã hội (Câu 1): Yêu cầu viết đoạn văn khoảng 200 chữ bàn về ý kiến "Tài sản quý giá nhất của cuộc sống này chính là thời gian". Đây là dạng bài rèn luyện khả năng lập luận chặt chẽ và tư duy phản biện.
- Nghị luận văn học (Câu 2): Phân tích hình tượng "ông lái đò" trong tác phẩm Người lái đò Sông Đà của Nguyễn Tuân. Câu hỏi yêu cầu học sinh không chỉ cảm nhận nhân vật mà còn phải nhận xét về phong cách nghệ thuật độc đáo, tài hoa, uyên bác của tác giả.
Điểm nổi bật của tài liệu
Điểm khiến bộ đề thi này trở nên giá trị hơn so với các đề thi thông thường chính là:
- Độ phân hóa cao: Do được biên soạn bởi trường chuyên, đề thi có những câu hỏi đòi hỏi sự đào sâu, suy ngẫm, đặc biệt là phần nhận xét về phong cách nghệ thuật của Nguyễn Tuân.
- Lời giải chi tiết và bài bản: Tài liệu không chỉ đưa ra đáp án cuối cùng mà còn cung cấp "Phương pháp" (như: Đọc, tìm ý, phân tích, tổng hợp) cho từng câu. Điều này giúp học sinh học được cách tư duy để giải quyết mọi dạng bài tương tự.
- Sự kết hợp hài hòa: Đề thi kết hợp giữa một văn bản nghị luận hiện đại (phần Đọc hiểu) và một tác phẩm kinh điển trong chương trình (phần Làm văn), giúp học sinh rèn luyện linh hoạt nhiều kỹ năng.
- Định hướng rõ ràng: Phần hướng dẫn làm văn được lập dàn ý chi tiết (Mở bài, Thân bài, Kết bài), giúp học sinh tránh tình trạng lạc đề hoặc thiếu ý.
Hướng dẫn ôn tập & Lời khuyên học tập
Để khai thác tối đa giá trị của tài liệu này, học sinh và giáo viên có thể áp dụng phương pháp sau:
Đối với học sinh:
- Bước 1: Tự làm đề trong đúng 120 phút để rèn luyện kỹ năng phân bổ thời gian.
- Bước 2: Đối chiếu bài làm với phần Lời giải chi tiết. Đặc biệt chú ý vào phần "Phương pháp" để xem mình có thiếu bước tư duy nào không.
- Bước 3: Tập trung phân tích kỹ cách triển khai đoạn văn nghị luận xã hội và cách lập luận trong bài nghị luận văn học để học tập cách dùng từ, đặt câu.
Đối với giáo viên:
Có thể sử dụng đề thi này làm bài kiểm tra khảo sát chất lượng hoặc dùng phần lời giải chi tiết để hướng dẫn học sinh cách "xẻ nhỏ" yêu cầu của đề bài, từ đó xây dựng ma trận trả lời đạt điểm tối đa.
Chúc các bạn học sinh ôn tập thật tốt và đạt kết quả cao trong kỳ thi sắp tới!